Leeswijzer
We beginnen hieronder (hoofdstuk 2) met het hoog-over financiële beeld. Wat wordt het nieuwe begrote resultaat als de raad deze bestuursrapportage zonder amendering vaststelt? Wat is het verschil met het resultaat zoals de raad dat op 7 november 2024 heeft vastgesteld in de oorspronkelijke begroting, en waar komt dat verschil vandaan? Deze vragen worden beantwoord met de hoofdtabel van deze bestuursrapportage en de toelichting daarop.
Het vervolg van de bestuursrapportage is een uitwerking van de hoofdtabel via het piramidemodel. Daarbij laten we eerst zien wat het financiële uitgangspunt is (hoofdstuk 3): Welke besluiten met financieel effect zijn er genomen sinds de vaststelling van de begroting door de raad op 7 november, en wat is het daaruit resulterende begrote resultaat voor 2025? Dat is de basis waarop deze bestuursrapportage gebouwd is.
Dan tonen we de effecten van de autonome ontwikkelingen op de vier begrotingsprogramma's (Sociaal, Ruimte, Gebiedsontwikkeling1 en Bedrijfsvoering). Vervolgens doen we hetzelfde voor de gemaakte keuzes. Ten slotte laten we de verdeling van de voorstellen van het college over de vier programma's zien. Steeds wordt per programma gespecificeerd om welke concrete voorstellen het gaat. Elk in een tabel opgenomen financieel voorstel wordt via een referentie tekstueel toegelicht. De referenties staan steeds in de meest linkse kolom in de tabel, de toelichtingen staan steeds onder de tabel, op volgorde van referentie.
De indeling 'autonome ontwikkelingen' - 'gemaakte keuzes' - 'voorstellen van het college' heeft in dit document voorrang boven de programma-indeling. De reden daarvan is, dat zo het duidelijkst wordt waar de keuzeruimte zit en er 'integraal', dus over de programma's heen, vergeleken en eventueel gekozen kan worden. Met deze indeling proberen we tegemoet te komen aan de wens van de raad om beter inzicht te krijgen "wat de keuzemogelijkheden zijn" (motie M1 over Bestuursrapportage en amendement A1 betreft kadernota, 11 juli 2024). Het autorisatieniveau van de raad blijft uiteraard op programmaniveau liggen (financiële verordening, art 6 lid 1).
Enkele begrotingswijzigingen zult u in meerdere programma's aantreffen. Dat komt doordat de betreffende begrotingswijziging in meerdere programma's tot aanpassingen leidt. We lichten zo'n begrotingswijziging in één programma toe, en verwijzen vanuit de andere programma's naar die toelichting.
De tabellen die de effecten van de begrotingswijzigingen per programma laten zien, zijn overeenkomstig het piramidemodel ingedeeld. Ze beginnen dus altijd met het totaal, en laten dan de begrotingswijzigingen zien die tot dat totaal leiden, in de volgorde van de grootte van het effect op het begrotingsresultaat. U ziet dus altijd het belangrijkste eerst.
Naast voorstellen met betrekking tot de exploitatie (baten en lasten) bevat deze rapportage overzichten van:
De vast te stellen gewijzigde begrote lasten en baten, gesplitst in zuivere lasten en baten enerzijds, en reservemutaties anderzijds (hoofdstuk 7);
De vast te stellen gewijzigde reservetoevoegingen en -onttrekkingen, per reserve (hoofdstuk 8)
De vast te stellen gewijzigde investeringsbudgetten van 2025 (hoofdstuk 9)
Af- en inkortingen in de tabellen
Er staan veel tabellen in dit document. Om ruimte te besparen en de tabellen zo strak en overzichtelijk mogelijk te houden, korten we aanduidingen in de kolomkoppen af en verkorten we de getallen. Hoe, lichten we hieronder toe.
Alle tabellen in dit document zijn financiële tabellen. Alle bedragen in de tabellen zijn in duizenden euro's. In de tabellen staan geen eurotekens en de bedragen moet u in gedachten altijd vermenigvuldigen met duizend. Als u ziet '3.500', moet u dus lezen '€ 3.500.000'.
In onderstaande tabel vindt u de betekenis van de letters in de kolomkoppen.
Letter in kolomkop | Betekenis | Gebruikt bij |
|---|---|---|
B | baten = eigen vermogen verhogende gebeurtenissen | Overzicht exploitatie ('resultatenrekening') |
I | inkomsten | Overzicht investeringen |
L | lasten = eigen vermogen verlagende gebeurtenissen | Overzicht exploitatie ('resultatenrekening') |
O | onttrekkingen = middelen van reserve naar exploitatie | Overzicht reserves, gesplitst overzicht exploitatie |
R | resultaat = saldo van baten en lasten | Overzicht exploitatie ('resultatenrekening') |
S | saldo | Verschil tussen twee bedragen |
T | toevoegingen = middelen van exploitatie naar reserve | Overzicht reserves, gesplitst overzicht exploitatie |
U | uitgaven | Overzicht investeringen |
ZB | zuivere baten = baten exclusief reserve-onttrekkingen | Gesplitst overzicht exploitatie |
ZL | zuivere lasten = lasten exclusief reservetoevoegingen | Gesplitst overzicht exploitatie |
Positieve en negatieve bedragen in de tabellen
Positieve bedragen in de tabellen hebben betrekking op: (1) baten en inkomsten, (2) verhogingen van baten, (3) positieve resultaten en (4) verlagingen van lasten.
Negatieve getallen hebben betrekking op: (1) lasten, (2) verhogingen van lasten, (3) negatieve resultaten en (4) verlagingen van baten.
Dit is een consequente en éénduidige notatie, die de volgende voordelen heeft:
De lezer hoeft zich bij het zien van een bedrag niet af te vragen of het financieel voordelig is of niet. Financieel voordelige effecten van begrotingswijzigingen zijn altijd herkenbaar aan het positieve bedrag, net als baten, winsten en andere financieel gunstige feiten. Financieel nadelige effecten van begrotingswijzigingen zijn altijd herkenbaar aan het feit dat ze worden aangegeven met een negatief getal, net als lasten, verliezen en andere financieel ongunstige feiten.
Kolommen waarin baten en lasten, of wijzigingen daarin, naast elkaar in kolommen staan, kunnen altijd opgeteld worden om tot het gepresenteerde resultaat (het saldo van de baten en lasten) te komen. Men hoeft zich dus niet meer af te vragen of men bedragen moet optellen of aftrekken om tot een saldo of tot een totaal te komen; men komt er altijd door op te tellen.
Omdat reservemutaties op zichzelf niet financieel gunstig of ongunstig zijn - een reservemutatie is in wezen niet meer dan 'schuiven binnen het eigen vermogen', hangt in het geval van reservemutaties de plus of de min af van het perspectief:
Toevoegingen aan een reserve zijn negatief ('uitgaand') vanuit het perspectief van de exploitatie (= overzicht van lasten en baten). Ze zijn positief ('inkomend') vanuit het perspectief van de betreffende reserve. Onttrekkingen aan een reserve zijn 'uitgaand' en dus negatief vanuit het perspectief van de reserve, 'inkomend' en dus positief vanuit het perspectief van de exploitatie.
Concreet betekent dit dat in de exploitatie (het overzicht van baten en lasten), onttrekkingen als positieve bedragen worden gepresenteerd en toevoegen aan reserves als negatieve bedragen. In het overzicht van reserves worden toevoegingen als positieve bedragen gepresenteerd en onttrekkingen als negatieve bedragen.
Afronding, nul en nihil
Omdat de bedragen in de tabellen in duizendtallen zijn, zijn het (vaak) afrondingen. Het afrondingsmoment is op de helft van het duizendtal: € 122.500,00 wordt afgerond naar € 123.000; € 122.499,99 wordt afgerond naar € 122.000.
Bedragen van € 499,99 en minder worden dus afgerond naar € 0. Dit noemen we 'nihil-bedragen'. In de tabellen worden die weergegeven als nul ('0'). Echte nul-bedragen worden in de tabellen aangegeven met een streepje ('-').